Productie van aardolie
Een groot deel van de olie in Nederland bevindt zich in het Schoonebeek-veld in Drenthe. Tussen 1996 en 2011 heeft de olieproductie hier stilgelegen. Winning was niet meer rendabel, maar inmiddels weer wel. De NAM gebruikt nu hoogrendementspompen om de olie naar boven te brengen.
Het Schoonebeek-veld ligt voor de ene helft in de gemeente Coevorden en voor de andere helft in de gemeente Emmen. In 1947 werd de eerste olie uit dit veld gewonnen. In 1996 stopte de olieproductie om economische redenen. Met de toenmalige technieken kon de NAM de stroperige olie niet meer rendabel winnen. Maar door de komst van innovatieve technieken hebben we in 2011 de oliewinning in Schoonebeek hervat.
Oorsprong aardolie
Aardolie is ontstaan uit dode resten van organismen (planten en plankton) op de zeebodem. In de loop van de tijd kwamen grote hoeveelheden zand, grind en klei over deze resten te liggen. Aardlaag over aardlaag. Door de druk van deze aardlagen steeg de temperatuur in de laag met de dode organismen. Via een ingewikkeld chemisch proces ontstond zo aardolie. De olie zit in een zandsteenlaag tussen de zandkorrels. De zandsteenlagen zijn weer omringd door ondoordringbare aardlagen van onder andere zout. De zandsteenlagen met olie in Nederland zijn tussen de 60 en de 120 miljoen jaar oud.
Opsporen
Bij het opsporen van aardolie maakte de NAM gebruik van seismisch bodemonderzoek. Dat gebeurde door kunstmatig trillingen op te wekken. Elke aardlaag weerkaatst de trillingen namelijk op een unieke manier. Daardoor kunnen geologen de verschillende aardlagen in de aardkorst in kaart brengen. De ondergrond op land is al volledig in kaart gebracht. Seismisch onderzoek gebeurt daarom alleen nog op zee. Op drie plekken is in Nederland aardolie gevonden: in Zuidoost-Drenthe (het Schoonebeek-veld), in de omgeving van Rotterdam en in de Noordzeebodem.
Produceren
Aardolie komt niet vanzelf naar boven. Meestal moet het worden geholpen. Vroeger gebeurde dat met de bekende jaknikkers. Tegenwoordig gebruikt de NAM hoogrendementspompen. Door stoom toe te voegen aan de olie in de ondergrond, wordt de olie meer vloeibaar. Daardoor kunnen we de olie makkelijker oppompen. In Schoonebeek liggen veel donkergroene buizen boven de grond. De meeste daarvan worden gebruikt voor stoomtransport van de waterkrachtcentrale aan de Kanaalweg naar de olieputten.
Met de olie komt ook water uit de ondergrond mee naar boven. Net zoals de stoom die we hebben toegevoegd. Op de oliebehandelingsinstallatie in Schoonebeek scheidt de NAM de olie en het water. Het water gaat weer terug in de ondergrond. De olie houden we.
Transporteren
De NAM levert de ruwe aardolie aan een raffinaderij in Lingen in Duitsland. Het transport gebeurt per ondergrondse pijpleiding. In de raffinaderij wordt de ruwe olie verwerkt tot bruikbare producten, zoals diesel, kerosine, stookolie, smeerolie, teer, benzine en LPG.
